محمد الريشهري
38
حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)
اين سخن را تكرار نمايد تا به گوش همگان برسد و حجّت بر آنان تمام شود . موارد گزارششده ، عبارتاند از : 1 . در سرزمين عرفات ، در روز عرفه « 1 » 2 . در مسجد خَيف « 2 » 3 . در مِنا « 3 » 4 . در مسجدالحرام « 4 » 5 . در غدير خُم ، در بازگشت از حَجّة الوداع « 5 » 6 . در مدينه ، در آخرين سخنرانى « 6 » 7 . در منزل ، در بستر بيمارىاى كه به رحلت ايشان انجاميد . « 7 » ابن حجر هيثمى درباره طُرق حديث ثقلين و اهمّيت تكرار آن مىگويد : بدان كه حديث " تمسّك به ثقلين " ، طرق زيادى دارد و از بيست و چند صحابى ، نقل شده است . طرق فراوانى هم در صفحات گذشته ذكر شد . . . . در برخى از اين طرق ، آمده است كه پيامبر صلى اللّه عليه و آله آن را در سرزمين عرفات در حجّة الوداع گفت . در برخى ديگر آمده است كه پيامبر صلى اللّه عليه و آله آن را در مدينه به
--> ( 1 ) . ر . ك : سنن الترمذى : ج 5 ص 662 ح 3786 ، المعجم الأوسط : ج 5 ص 89 ح 4757 ، تفسير ابن كثير : ج 7 ص 191 . ( 2 ) . ر . ك : تفسير القمّى : ج 1 ص 3 ، الإقبال : ج 2 ص 242 . ( 3 ) . ر . ك : الإقبال : ج 2 ص 242 ، بصائر الدرجات : ص 413 ح 3 . ( 4 ) . ر . ك : تاريخ اليعقوبى : ج 2 ص 111 . ( 5 ) . ر . ك : السنن الكبرى ، نسايى : ج 5 ص 130 ح 8464 ، المستدرك على الصحيحين : ج 3 ص 118 ح 4576 ، السنن الكبرى : ج 2 ص 212 ح 2857 ، خصائص أمير المؤمنين ، نسايى : ص 150 ح 79 ، السيرة النبويّة ، ابن كثير : ج 4 ص 416 . ( 6 ) . ر . ك : الكافى : ج 2 ص 415 ح 1 ، تفسير العيّاشى : ج 1 ص 5 ح 9 ، بحار الأنوار : ج 92 ص 27 ح 29 . ( 7 ) . ر . ك : دعائم الإسلام : ج 1 ص 28 ، مسند زيد : ص 404 .